<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<FictionBook xmlns="http://www.gribuser.ru/xml/fictionbook/2.0" xmlns:l="http://www.w3.org/1999/xlink">
 <description>
  <title-info>
   <genre>poetry</genre>
   <author>
    <first-name>Басё</first-name>
    <last-name>Мацуо</last-name>
   </author>
   <book-title>Хоку</book-title>
   <date></date>
   <lang>be</lang>
   <src-lang>ja</src-lang>
   <translator>
    <first-name>Алесь</first-name>
    <last-name>Рязанов</last-name>
   </translator>
  </title-info>
  <document-info>
   <author>
    <nickname>Bartimeyse</nickname>
   </author>
   <program-used>calibre 0.9.23, FictionBook Editor Release 2.6</program-used>
   <date value="2013-06-05">24.3.2013</date>
   <id>0a31f6f5-113f-44e8-94f3-8cd10a67c987</id>
   <version>1.0</version>
  </document-info>
 </description>
 <body>
  <title>
   <p>Басё</p>
   <p>Хоку</p>
  </title>
  <section>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Вясна на дварэ.</v>
     <v>Толькі дзевяць дзён</v>
     <v>палям і пагоркам.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Сакуры зацьвілі —</v>
     <v>і ночы</v>
     <v>мінулі ў наўкольлі.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Цягне цыбаты дождж</v>
     <v>парасткі ўгору.</v>
     <v>Утравянела сьцежка.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Перад красою кветак</v>
     <v>і месяц зьніякавеў: схаваўся</v>
     <v>за аблачынку.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Спадае вада: вярба</v>
     <v>гладзіць нахіленым вецьцем</v>
     <v>ціну.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Вясна адыходзіць:</v>
     <v>птушкі смуткуюць, у рыбін</v>
     <v>вочы-сьлязіны.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Цёхкаюць салаўі!</v>
     <v>Тут — перад гэтым гаем,</v>
     <v>там — за тою вярбінай.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>І самага доўгага дня</v>
     <v>замала,</v>
     <v>каб высьпевацца, жаўруку.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Ластаўкі, выпадкова</v>
     <v>мне ў чарку зь віном ня ўкіньце</v>
     <v>глебы драбок!</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Рассталіся двое сяброў —</v>
     <v>двое дзікіх гусей: між імі</v>
     <v>шырэе захмараная мяжа.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Старая сажалка.</v>
     <v>Жабка ў ваду</v>
     <v>скокнула: гук усплёску.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Лётае матылёк</v>
     <v>трапятлівы ў полі —</v>
     <v>вось і ўвесь цень.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>О, прачніся, прачніся —</v>
     <v>зрабіся маім сябруком,</v>
     <v>зьнерухомлены матылёк!</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>На кветку, якая не пахне,</v>
     <v>сеў матылёк —</v>
     <v>вяльможлівыя прыцуды.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Блукалец-крумкач, ці знойдзеш</v>
     <v>леташняе гняздо?</v>
     <v>У квецені — сьлівы.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Разлі свой водар і тут, ля ўзгорка,</v>
     <v>дзе здабываюць зьляжалы торф,</v>
     <v>квяцістая сліва.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Дзяржальна гэтага малатка</v>
     <v>калісьці было камлём</v>
     <v>камеліі ці мо — слівы?</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Зрабілі душою сваёй салаўя</v>
     <v>і сьпяць?</v>
     <v>Ніцыя вербы.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Стварайцеся, на мой стары твар</v>
     <v>не падобныя вершы!..</v>
     <v>Першай сакуры цвет.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>О, колькі сёньня</v>
     <v>прыгадваецца ўсяго: гляджу</v>
     <v>на сакуру ў цьвеце.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>І гэтак штогод!</v>
     <v>Ападаючы з сакуры, цьвет</v>
     <v>корміць карэньне.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>О, як я зайздрошчу ёй:</v>
     <v>у гарах</v>
     <v>сакура закрасавала.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Нават галяндцы, і тыя</v>
     <v>прыехалі сакурам дзівавацца.</v>
     <v>На конях — сёдлы.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>На сакуры, што зацьвілі,</v>
     <v>дуб не звяртае ніякай увагі:</v>
     <v>сам сабе постаць!</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Ах, верабейка-дружа,</v>
     <v>ня зь'еш авадня: і яго</v>
     <v>прывабілі кветкі.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Нават славуты вой,</v>
     <v>захоплены сакурай, ператварыўся</v>
     <v>ў сем простых ваяк.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Згук звону растаў. Паветра</v>
     <v>дыхае водарам.</v>
     <v>Вечар.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Мо для мяне пакінуў?</v>
     <v>Прайшоў журавель, не абскубшы</v>
     <v>балотнай пятрушкі.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Сьпякотлівы ліпень!</v>
     <v>Акрыла хмурынкаю галаву</v>
     <v>гара Арасі.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Летнія ліўні!</v>
     <v>Вада ў рацэ</v>
     <v>зраўнялася з вадаспадам.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Месяц дажджоў. Схілілі</v>
     <v>сланечнікі галаву:</v>
     <v>можа, сонца — унізе?</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Згадаў галінку сасны —</v>
     <v>і ўраз</v>
     <v>адчуў прахалоду.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>З вязанкаю сена на сьпіне:</v>
     <v>дарожны ўказальнік</v>
     <v>мне той чалавек у стэпе.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Верхнюю вопратку зьняў</v>
     <v>і нясу на сабе — вось і ўсё</v>
     <v>зьмены зь зімы на лета.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>На рысавым полі ўвішна.</v>
     <v>І я вандрую ўвесь век — няйначай,</v>
     <v>рыхтую сьвет пад сяўбу.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Хадземце, сябры, са мною!</v>
     <v>Калосьсе будзем жаваць,</v>
     <v>спаць на траве пад небам.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Схапіўся, як за апору,</v>
     <v>за колас жытнёвы.</v>
     <v>О, ростань!</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Ірысы. Прысесьці ля іх</v>
     <v>і пагутарыць — хіба гэта</v>
     <v>таксама не падарожжа?</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Ніякага знаку, што неўзабаве</v>
     <v>памерці мусяць:</v>
     <v>сьпевы цыкад.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Белыя макі!</v>
     <v>Здаецца, што расьцвілі</v>
     <v>восеньскія дажджыны.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Дажджыць і дажджыць!</v>
     <v>Пачарнела</v>
     <v>на полі сьвежае ржышча.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Захад, усход — усюды</v>
     <v>аднолькавы смутак.</v>
     <v>Восеньскі вецер.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Зьмяркаецца. Адно голас</v>
     <v>дзікае качкі</v>
     <v>бялее ледзь-ледзь над морам.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Вымавіш слова —</v>
     <v>здубеюць губы.</v>
     <v>Восеньскі вецер.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>На ссохлым суку крумкач</v>
     <v>нанач знайшоў прытулак.</v>
     <v>Глухая восень.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Тады зразумееце мае вершы,</v>
     <v>калі заначуеце ў полі</v>
     <v>пад сьцюжным ветрам.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Поўня!</v>
     <v>Ёю любуючыся, прахадзіў</v>
     <v>наўкола сажалкі ноч.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>У сьцюжы начной на дол</v>
     <v>апала гусь у зьнямозе — вось гэтак</v>
     <v>начуюць вандроўцы.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Усё, што ні ёсьць на сьвеце,</v>
     <v>пашамаціць і аціхне —</v>
     <v>нібы чараціна.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Дзікая ружа,</v>
     <v>што красавалася ўскрай дарогі,</v>
     <v>трапіла ў пашчу майму каню.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Нібы раніцовыя кветкі — манахі:</v>
     <v>колькі ўжо іх адцьвіло!</v>
     <v>А вера стаіць, як хваіна.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Гэткія розныя, а цьвіце</v>
     <v>кожная зёлка па-свойму.</v>
     <v>Вось гэта і подзьвіг.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Вада — халадэча.</v>
     <v>Ніяк не можа на ёй заснуць</v>
     <v>самотная чайка.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Карэньне цыбулі</v>
     <v>адмыта да гэткай чысьціні —</v>
     <v>аж сьцюжна.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Можа, пазычыць апратку</v>
     <v>у пудзіла — каб заснуць?</v>
     <v>Апоўначы шэрань.</v>
    </stanza>
   </poem>
   <subtitle>* * *</subtitle>
   <poem>
    <stanza>
     <v>Выпаў на досьвітку сьнег —</v>
     <v>і стрэлкі цыбулі</v>
     <v>сталі адзнакамі агароду.</v>
    </stanza>
   </poem>
  </section>
 </body>
</FictionBook>
